Раздел III. Производная и дифференциал — § 13. Производная. Формулы и правила вычисления производных. Дифференциал функции

Кудрявцев — задача 13.130

Л. Д. Кудрявцев, «Сборник задач по математическому анализу. Том 1». Условие, подробное решение и ответ.

Задача 13.130

Вычислить производную функции y=th⁡x+24ln⁡1+2th⁡x1−2th⁡xy = \operatorname{th} x + \dfrac{\sqrt{2}}{4} \ln \dfrac{1 + \sqrt{2} \operatorname{th} x}{1 - \sqrt{2} \operatorname{th} x}.
Ответ:y′=2ch⁡2x(1−sh⁡2x)y' = \dfrac{2}{\ch^2 x (1 - \sh^2 x)}

Решение

Пусть t=th⁡xt = \th x, t′=1ch⁡2xt' = \dfrac{1}{\ch^2 x}. Тогдаy=t+24ln⁡1+2t1−2t.y = t + \dfrac{\sqrt{2}}{4} \ln \dfrac{1 + \sqrt{2} t}{1 - \sqrt{2} t}.Дифференцируем:y′=t′+24(2 t′1+2t+2 t′1−2t)==t′+12t′(11+2t+11−2t).\begin{aligned}
y' &= t' + \dfrac{\sqrt{2}}{4} \left( \dfrac{\sqrt{2}\, t'}{1 + \sqrt{2} t} + \dfrac{\sqrt{2}\, t'}{1 - \sqrt{2} t} \right) = \\
&= t' + \dfrac{1}{2} t' \left( \dfrac{1}{1 + \sqrt{2} t} + \dfrac{1}{1 - \sqrt{2} t} \right).
\end{aligned}
Вычислим сумму в скобках:11+2t+11−2t=1−2t+1+2t(1+2t)(1−2t)=21−2t2.\dfrac{1}{1 + \sqrt{2} t} + \dfrac{1}{1 - \sqrt{2} t}
= \dfrac{1 - \sqrt{2} t + 1 + \sqrt{2} t}{(1 + \sqrt{2} t)(1 - \sqrt{2} t)}
= \dfrac{2}{1 - 2t^2}.
Тогдаy′=t′+12t′⋅21−2t2=t′(1+11−2t2)=t′⋅1−2t2+11−2t2=t′⋅2−2t21−2t2=2t′⋅1−t21−2t2.y' = t' + \dfrac{1}{2} t' \cdot \dfrac{2}{1 - 2t^2}
= t' \left( 1 + \dfrac{1}{1 - 2t^2} \right)
= t' \cdot \dfrac{1 - 2t^2 + 1}{1 - 2t^2}
= t' \cdot \dfrac{2 - 2t^2}{1 - 2t^2}
= 2t' \cdot \dfrac{1 - t^2}{1 - 2t^2}.
Подставляем t′t' и 1−t2=1−th⁡2x=1ch⁡2x1 - t^2 = 1 - \th^2 x = \dfrac{1}{\ch^2 x}:y′=2⋅1ch⁡2x⋅1ch⁡2x1−2th⁡2x=2ch⁡4x(1−2th⁡2x).y' = 2 \cdot \dfrac{1}{\ch^2 x} \cdot \dfrac{ \dfrac{1}{\ch^2 x} }{1 - 2\th^2 x}
= \dfrac{2}{\ch^4 x (1 - 2\th^2 x)}.
Преобразуем знаменатель:1−2th⁡2x=1−2sh⁡2xch⁡2x=ch⁡2x−2sh⁡2xch⁡2x=(1+sh⁡2x)−2sh⁡2xch⁡2x=1−sh⁡2xch⁡2x.1 - 2\th^2 x = 1 - 2\dfrac{\sh^2 x}{\ch^2 x}
= \dfrac{\ch^2 x - 2\sh^2 x}{\ch^2 x}
= \dfrac{(1 + \sh^2 x) - 2\sh^2 x}{\ch^2 x}
= \dfrac{1 - \sh^2 x}{\ch^2 x}.
Тогдаch⁡4x(1−2th⁡2x)=ch⁡4x⋅1−sh⁡2xch⁡2x=ch⁡2x(1−sh⁡2x).\ch^4 x (1 - 2\th^2 x) = \ch^4 x \cdot \dfrac{1 - \sh^2 x}{\ch^2 x}
= \ch^2 x (1 - \sh^2 x).
Следовательно,y′=2ch⁡2x(1−sh⁡2x).y' = \dfrac{2}{\ch^2 x (1 - \sh^2 x)}.
Кудрявцев № 13.130 — решение и ответ | Высшая математика — Профиматика